Жаночы касцюм

Традыцыйны беларускі жаночы касцюм больш разнастайны, чым мужчынскі, акрамя таго, ён багацей дэкараваны. Гістарычныя матэрыялы сведчаць аб тым, што знешні выгляд жанчыны строга адпавядаў устаноўленым правілам. На характар ​​жаночага гарнітура ўплывалі: сацыяльны статут жанчыны, узрост, сямейнае становішча, месца жыхарства, прыналежнасць таму ці іншаму роду, канфесійная прыналежнасць.

Самабытнасць традыцыйнага беларускага жаночага касцюма вызначаюць такія характарыстыкі як: віртуозная распрацоўка дэталей, кампазіцыйная завершанасць, спалучэнне багацця дэкаратыўных элементаў з прадуманай практычнай функцыяй. Мастацкая выява беларускага народнага жаночага касцюма ўскладняецца абавязковымі арнаментальнымі ўпрыгожваннямі на рукавах, браме, фартуху, галаўных уборах. Адрозніваецца багаццем тэхнік афармлення: вышыўка, узорнае ткацтва, карункі, аплікацыя.

Сяляне ж абыходзіліся тканінамі ўласнай вытворчасці, у тыя часы яны ўмелі ткаць самыя розныя палотны са найскладанымі пляценнямі. Яны самі ўмелі афарбоўваць тканіны з дапамогай кары і нырак дрэў, палявых кветак, каранёў раслін, траў і ягад, і ў кожным рэгіёне былі свае спосабы афарбоўкі. Ужо тады ўмелі атрымліваць сіні, фіялетавы, малінавы, ярка-жоўты колеры і разнастайныя іх адценні.

Галоўным колерам адзення беларусаў быў белы. Існуе легенда, што менавіта за гэта яны і атрымалі сваю назву.

Белы – сімвал святла, нявіннасці і свабоды, прастора, у якой мы жывем. З белым колерам спалучаюцца ўсе колеры, таму ён знак прымірэння і гармоніі ва ўсім. Чысціня думак, натхненне, светлае каханне – у белым спалучаецца ўсё душэўнае і добрае. Белы тварык, белыя ручкі, белая бяроза - частыя апісанні маладых людзей, якія падкрэсліваюць іх светлыя намеры.

Чырвоны колер – дамінуючы элемент у беларускім нацыянальным касцюме, ён актыўна выкарыстоўваўся ў вышыўцы і тканых арнаментах на белым фоне, выконваючы функцыю абярэга ад злых сіл.

Рубаха (кашуля) пашытая з даматканага льнянога палатна, упрыгожана вышыўкай на рукавах, і каўняры. Тут прадстаўлена кашуля тунікападобная, з прамым разрэзам (пазухай), даўжыня якога дасягае 35-40 сантыметраў. Сарочку скроілі без швоў на плячах, проста перагінаючы тканіну. Каўнер адкладны, як было распаўсюджана ў дробнай шляхты.

Рубаха традыцыйна белага колеру. У якасці ўпрыгожвання кашуля аформлена вышытым чырвоным арнаментальным узорам, які сімвалізуе святасць, сакральны агонь, ён аб'ядноўвае ўвесь абраз у адзіную кампазіцыю. Беларускі арнамент, ёсць традыцыйны набор сімвалаў і кветак, якія выкарыстоўвалі нашы продкі шмат стагоддзяў з дахрысціянскіх часоў.

На кашулю апраналася спадніца. Яна пашытая з лёну, афарбаваная ў чырвоны колер. Крой спадніцы зроблены з двух полак. Сілуэт прамы.

Неабходным кампанентам жаночага касцюма быў фартух. З падлеткавага ўзросту дзяўчынкі ў абавязковым парадку павінны былі яго насіць, паколькі фартух з'яўляўся дадатковым абярэгам. Фартух выконваў не толькі ахоўную функцыю ў паўсядзённым жыцці жанчын. Ён быў абавязковы і ў святочным гарнітуры. Гэта такая частка адзення, якую дзяўчынкі, упершыню пачынаючы ткаць ці вышываць, рабілі самі. Па тым, як быў вытканы або вышыты фартух, можна было меркаваць аб мастацкіх здольнасцях і майстэрстве дзяўчынкі – будучай нявесты, жонкі, гаспадыні.

Як толькі дзяўчынка апранала ўласнаручна выраблены фартух, яна ўжо лічылася дзяўчынай. Яе маглі запрашаць у кампаніі больш дарослай моладзі.

У нас прадстаўлены фартух белага колеру, упрыгожаны карункамі ўнізе падола.

Асноўным відам абутку беларускіх жанчын-сялянак былі лапці.

Пояс у традыцыйнай культуры беларусаў з'яўляўся значным і выключна шматфункцыянальным прадметам. Ён быў неабходным кампанентам адзення, выконваў разнастайныя сімвалічныя і абрадавыя функцыі, а таксама выкарыстоўваўся ў побыце ў розных мэтах.

У традыцыйным беларускім гарнітуры, які ў цэлым адрозніваўся стрыманасцю і лаканічнасцю дэкору, поясу надавалася вельмі вялікае значэнне.

Жанчыны насілі на поясе свой андарак, спадніцу і фартух.